Singapore và New Zealand đã ký kết thỏa thuận song phương ràng buộc pháp lý đầu tiên trên thế giới nhằm bảo đảm nguồn cung các mặt hàng thiết yếu, bao gồm thực phẩm, nhiên liệu, sản phẩm chăm sóc sức khỏe, hóa chất và vật liệu xây dựng, được lưu thông ngay cả trong thời kỳ khủng hoảng.

Ảnh: Thủ tướng Singapore Lawrence Wong và Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon chứng kiến ​​lễ ký kết Hiệp định về Thương mại Hàng hóa Thiết yếu giữa Bộ trưởng phụ trách Năng lượng và Khoa học & Công nghệ Tan See Leng và Bộ trưởng Thương mại và Đầu tư New Zealand Todd McClay tại trụ sở Bộ Ngoại giao Singapore ngày 04 tháng 5 năm 2026 (Nguồn: GAVIN FOO, ST PHOTO)

Ngày 04 tháng 5 năm 2026, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Singapore của Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon, Bộ trưởng phụ trách Năng lượng, Khoa học và Công nghệ Singapore, ông Tan See Leng, và Bộ trưởng Thương mại và Đầu tư New Zealand, ông Todd McClay đã ký Hiệp định về Thương mại Hàng hóa Thiết yếu (AOTES) trước sự chứng kiến ​​của Thủ tướng hai nước.

Hiệp định AOTES phản ánh cam kết lâu dài của cả hai quốc gia trong việc duy trì thương mại tự do và không bị cản trở. Đây là thỏa thuận song phương ràng buộc pháp lý đầu tiên trên thế giới trong lĩnh vực khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng. Hiệp định AOTES sẽ được đưa vào thành một cấu phần của Hiệp định Đối tác Kinh tế Gần gũi hơn giữa New Zealand và Singapore (ANZSCEP) - Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) song phương giữa Singapore và New Zealand.

Theo Hiệp định AOTES, Singapore và New Zealand cam kết không áp đặt các hạn chế xuất khẩu không cần thiết đối với các mặt hàng thiết yếu cụ thể đã được thỏa thuận, bao gồm sản phẩm thực phẩm, nhiên liệu, chăm sóc sức khỏe, hóa chất và xây dựng. Thỏa thuận cũng thiết lập một khuôn khổ để cả hai quốc gia tạo điều kiện thuận lợi cho việc lưu chuyển hàng hóa, chia sẻ thông tin và tham vấn trước hoặc trong thời gian gián đoạn chuỗi cung ứng. Điều này sẽ mang lại cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng ở cả hai phía lòng tin và sự ổn định tốt hơn trong thời gian gián đoạn chuỗi cung ứng. Sau khi ký kết, thỏa thuận sẽ có hiệu lực sau khi cả hai phía hoàn tất các thủ tục trong nước.

Hiệp định AOTES đã được hai bên thống nhất từ tháng 10 năm 2025, trong chuyến thăm New Zealand của Thủ tướng Singapore Lawrence Wong, trước khi xung đột Trung Đông bùng phát. Tuy nhiên, việc Singapore và New Zealand chính thức ký Hiệp định trong bối cảnh hiện nay càng làm nổi bật tính cấp thiết của việc bảo vệ các tuyến cung ứng chiến lược trước những rủi ro ngày càng gia tăng. Hiện nay, đối với New Zealand, Singapore giữ vai trò đặc biệt quan trọng khi khoảng một phần ba lượng nhiên liệu của nước này được tinh chế tại Singapore. New Zealand cũng là quốc gia cung cấp thực phẩm quan trọng cho Singapore.

Phát biểu sau lễ ký, Thủ tướng Lawrence Wong cho biết, Singapore sẵn sàng hoan nghênh các quốc gia trong khu vực tham gia vào khuôn khổ hợp tác này nếu đáp ứng được tiêu chuẩn của Hiệp định, từ đó từng bước hình thành một mạng lưới đối tác tin cậy. Về phía New Zealand, Thủ tướng Christopher Luxon nhấn mạnh, thỏa thuận vừa ký là một sáng kiến mang tính tiên phong, thể hiện nỗ lực củng cố hợp tác đa phương trong bối cảnh trật tự quốc tế đang chuyển dịch.

Singapore và New Zealand có lịch sử hợp tác trong việc phát triển các quy tắc thương mại hiện đại, bao gồm thông qua Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Đối tác Đầu tư và Thương mại Tương lai (FIT-P) và Hiệp định Đối tác Kinh tế Kỹ thuật số (DEPA). Thỏa thuận giữa Singapore và New Zealand không chỉ có ý nghĩa song phương mà còn gửi đi thông điệp mạnh mẽ về tầm quan trọng của hợp tác và lòng tin trong duy trì ổn định chuỗi cung ứng, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế - thương mại thế giới ngày càng đối mặt với nhiều biến động khó lường./.

Nguồn: Vụ Chính sách thương mại đa biên, Bộ Công Thương tổng hợp